Rutte doet uiterste poging om stukken geheim te houden – Omtzigt-debat

Op dag 1 van het Omtzigt-debat (woensdag 31 maart) vond vier keer een debat plaats. Omtzigt was zelf niet aanwezig, omdat het debat over hemzelf ging. Allereerst vroeg Geert Wilders om een debat met de oud-verkenners Kajsa Ollongren en Annemarie Jorritsma naar aanleiding van de notitie “Positie Omtzigt, functie elders”. Wilders vroeg ook om alle stukken te ontvangen. Hij kreeg een meerderheid en de zitting werd geschorst tot de stukken waren ontvangen.[1]

Een paar uur later ving de zitting weer aan toen de Tweede Kamer (een deel van de) stukken had ontvangen. Wilders ging hier niet mee akkoord en vond dat de ontvangen stukken nog niet in de buurt kwamen van de map die Ollongren onder haar arm had toen de notitie werd gefotografeerd. De gespreksverslagen ontbraken aantoonbaar, die van CDA miste bijvoorbeeld. Ollongren zei dat dit alle stukken waren die de oud-verkenners hadden. Wilders vroeg nogmaals om álle stukken: app-verkeer, e-mails, sms en telefoonverslagen. Contact zou worden opgenomen met de nieuwe verkenners om alle stukken naar de Kamer te krijgen. De zitting werd geschorst.[2]

Een uur later zei voorzitter Khadija Arib dat de nieuwe verkenners ermee bezig waren, maar dat dit uren zou kunnen duren. Lilian Marijnissen (SP) was verbaasd, omdat al dagenlang duidelijk was dat dit debat zou gaan plaatsvinden. De zitting werd weer geschorst.[3]

Rutte: openbaren kan vertrouwelijkheid en persoonlijke verhoudingen schaden

In het laatste debat om 19:00 die avond zei voorzitter Arib dat de Kamer op korte termijn een brief van de nieuwe verkenners zou ontvangen waarin zou staan welke stukken zij wel en niet konden geven die avond. Vervolgens betoogde Mark Rutte dat niet alle stukken zouden moeten worden geopenbaard, maar alleen de stukken met daarin ‘Pieter Omtzigt’ én zijn eigen gespreksverslag. De andere gespreksverslagen zouden niet openbaar moeten worden gemaakt, omdat dit de vertrouwelijkheid en persoonlijke verhoudingen zou schaden. Ook zouden collega’s misschien angstig zijn voor de gevolgen als zaken naar buiten zouden komen. Wilders sprak vervolgens over een ‘trukendoos’ en ging er niet mee akkoord. Het ordevoorstel van Rutte haalde uiteindelijk geen meerderheid.[4]

Zie hieronder de video van het debat en de geciteerde tekst van Rutte:

En ik vraag u mij de gelegenheid te geven een paar zinnen te zeggen ter inleiding op het tweede punt. Dat gaat over de verslagen van de gesprekken die hebben plaatsgevonden. Dat waren gesprekken onder vertrouwelijkheid. Vanmiddag zijn al heel veel gesprekken gepubliceerd waarvan de politieke gevolgen ook nog aanzienlijk kunnen zijn, omdat die gedetailleerd inzage geven in de posities van partijen waarvan ze konden aannemen dat die vertrouwelijk zouden blijven. Mijn verzoek aan de collega’s is om waar het betreft die gespreksverslagen het volgende af te spreken: dat mijn gespreksverslag volledig openbaar wordt en dat we ten aanzien van de andere 16 gespreksverslagen afspreken dat u, voorzitter, ze scant of daar de naam van Pieter Omtzigt in voortkomt, want dat is feitelijk het hoofdpunt van het debat tot nu toe, wordt Pieter Omtzigt genoemd in die andere 16 verslagen en mijn verslag zou dan helemaal openbaar worden. Ik zeg mijn verslag helemaal openbaar, ik kan dit voorstel niet doen als ik niet ook aanbied, en ik vind ook dat ik dat moet doen, om dat verslag helemaal openbaar te maken.

Ik maak mij grote zorgen als mensen in vertrouwelijkheid hebben gesproken, en misschien ook dingen hebben gezegd over collega’s, je weet het niet, die daar genoteerd zijn, niet met de bedoeling om dat ooit naar buiten te brengen, en dat zou wel naar buiten komen, dan loop je het risico dat wij de komende weken eindeloos bezig zijn om persoonlijke verhoudingen te repareren. Dan kunnen we niet werken aan de formatie van een nieuw kabinet. Dit land moet uiteindelijk ook weer door een missionair kabinet ooit een keer geregeerd worden. Dus nogmaals mijn voorstel, mijn verslag openbaar. U scant de andere verslagen. En ik vraag mijn collega’s om daarmee akkoord te gaan en niet te zeggen, uit een soort van stevigheid, ‘maak mijn verslag ook maar openbaar’, want daarmee zet je druk op collega’s die zich misschien zorgen maken dat ze in die gesprekken dingen hebben gezegd over collega’s waarvan ze zeggen die kunnen eigenlijk niet naar buiten. Dus volgens mij is de verstandige lijn u kijkt komt de naam Pieter Omtzigt in die verslagen voor en zo niet, dan gebeurt er niets, en mijn verslag krijgt iedereen te zien.

Ja, voorzitter, dat is exact de gedachte, dat wij u vragen als onze president dat te doen. Maar nogmaals, ik hoop dat mijn collega’s niet zullen zeggen ‘weet je, maak mijne ook maar openbaar’, want je zet druk op collega’s die misschien nu angstig dat daarmee dingen naar buiten komen, niet over Pieter Omtzigt want dat komt al naar buiten, maar over andere kwesties waar ze iets zeggen over collega’s wat de persoonlijke verhoudingen, terwijl je ervan uit kon gaan dat die gesprekken vertrouwelijk zouden blijven, wekenlang kan beschadigen. En we hebben uiteindelijk weer een regering nodig.


[1] https://debatgemist.tweedekamer.nl/node/25035

https://debatdirect.tweedekamer.nl/2021-03-31/overig/plenaire-zaal/regeling-van-werkzaamheden-13-50/video

[2] https://debatdirect.tweedekamer.nl/2021-03-31/overig/plenaire-zaal/regeling-van-werkzaamheden-16-01/video

[3] https://debatdirect.tweedekamer.nl/2021-03-31/overig/plenaire-zaal/regeling-van-werkzaamheden-17-00/video

[4] https://debatdirect.tweedekamer.nl/2021-03-31/overig/plenaire-zaal/regeling-van-werkzaamheden-19-07/video

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *